Ortadoğu Gazetesi

SON DAKİKA

İmam-ı Ahmed bin Hanbel...

İhsan Muslu / 2017-10-21 09:52:37

Ebu Abdullah Ahmed b. Muhammed b. 

Hanbel b. eş-Şeybani el-Mervezi, 

Hanbeli mezhebinin imamı, muhaddis, mutlak müctehid.

164-780 yılında Bağdat'ta doğan Ahmed'in babası Muhammed b.Hanbel otuz yaşında ölmüş, 

onu annesi Safiyye binti Meymune büyütmüştür. Kendisi Arap olup, Şeyban kabilesine mensuptur ve soyu, Nizar kabilesinde Hz. Peygamber (s.a.v.)'in soyu ile birleşmektedir. 

Ahmed'in dedesi Hanbel,Emeviler döneminde Serahs valiliği yapmıştır.

İlk eğitimini bir ilim ve kültür merkezi ve aynı zamanda Abbasilere başkent olan Bağdat'ta aldıktan sonra dini ilimlere yönelen Ahmed, İslam'ı bütün yönleriyle yaşamak istedi. 

Bu arzu onu Peygamber (s.a.v.)'in hadisleriyle uğraşmaya götürdü. 

Daha çocukken Kur'an-ı Kerim'i ezberlemişti. Diğer dini ilimleri okuduktan; 

Arapça'yı ve dil bilgisini geliştirdikten sonra bütün mesaisini hadislere ayırmıştı. 

O, ayrıca Farsça da bilmekteydi. 

Hadis toplama, ezberleme ve yazma onda bir tutku haline gelince, Basra, Hicaz, Kufe ve Yemen gibi ilim merkezlerine birçok seyahatler yaparak buralarda bulunan ulema ve muhaddislerle görüşmüş, 

ravileri bulmuş ve onlardan hadis almıştır. 

(İbnü'l Cevzi, Menakıbu'l İmam Ahmed b. Hanbel) Üçünde parasızlıktan ötürü yaya olmak üzere beş defa hacca gittiği, İmam Şafii ile ilk defa Hicaz'da tanıştığı, yolculuklarında fakir olduğundan büyük sıkıntılarla karşılaştığı, 

Yemen'deki muhaddis Abdurrezzak b. Hemmam'dan hadis almak için Yemen'e giderken yolda parası bitince hamallık yaptığı kaydedilmektedir. 

(İbn Kesir, el-Bidaye ve'n-Nihaye) 

Ravilerden hadislerle birlikte sahabe ve tabiine dair ulaşan butun rivayetleri almıştır. 

Fıkhi bilgisini ve usul-i fıkhı Ebu Yusuf ve imam Şafii'den aldığı derslerle kuvvetlendirmiş, 

toplayıp tedvin ettiği hadis ve sahabe fetvalarını fıkhının dayanağı yapmıştır. 

Kırk yaşından sonra, topladığı beş bine yakın talebeye ders vermiştir.

Tarihte büyük müctehidlerin birçoğuna zulmedildiği görülmektedir. 

İmam Ahmed de bu gruptandır. 

Abbasiler zamanında "Halku'l-Kur'an Kur'an mahluktur" ideolojisi yayılıp, 

halife Me'mun'un bunu zorla ulemaya kabul ettirmek istemesi, hristiyan alimi Yuhanna el-Dimaşki'nin fitnesi ve Mutezile'nin ortalığı karıştırmasıyla başlayan zulüm, devlet desteği ve despotluğuyla ilim çevrelerine dayatılmak istenince ulemanın çoğu bu görüşü kabul ettiğini söylerken, 

Ahmed b. Hanbel, el-Kavariri, Muhammed b. Nuh, Sücade gibi bir grup alim "Kur'an mahluktur" görüşüne katılmadıklarından dolayı zincirlere vurularak hapse atılmışlar, 

işkence görmüşlerdir. 

Bu arada Kavariri ve Sücade de resmi görüşü kabul ettiklerini söyleyerek serbest bırakılmışlardır. 

Halife Me'mun ortada kalan Hanbel ve Muhammed b. Nuh'la görüşmek istemiştir. 

Ancak, halife vefat edip, Muhammed b. Nuh da yolda ölünce Ahmed b. Hanbel Bağdat'ta tekrar hapsedilmiş, Mu'tasım zamanında kadı İbn. 

Ebu Duad'ın teşvik ve etkisiyle işkence edilmiştir. Nihayet el-Mütevekkil devrinde Me'mun'un 

"Kur'an mahluk değildir diyen kimse kalmasın" vasiyetine ve bu katı siyasete son verildikten sonra yeniden hadis çalışmalarına dönmüştür. 

İmam Ahmed b. Hanbel, 855 yılında Bağdat'ta vefat ettiğinde cenazesine on binlerce kişi katılmış, 

namazı Cuma günü kılınmıştır. 

Türbesi VII. asırda Dicle nehrinin taşmasında sulara kapılıp kaybolmuştur.

Yoksul olmasına rağmen, devlet bünyesinde görev almamış, hiç kimseye muhtaç kalmadan sünnete uygun bir şekilde yaşamıştır. 

Onun hakkında "Yahudiler arasında çıksaydı peygamber olurdu", gibi övgüler nakledilmiş, kimseden onun aleyhinde söylenen bir söz işitilmemiştir.

 İtikadı, ilmi "Halku'l Kur'an" olayında Mutezile mezhebi, "yalnız Allah kadimdir"diye Kur'an'ın hadis olduğunu ortaya attığında ve bu görüş zorla herkese kabul ettirilmek için devletin baskı ve zulmü imamlara dayatıldığında Ahmed b. Hanbel bunu bir bid'at olarak gördü. 

Konuyu asr-ı saadette kimse tartışmamıştı. 

Üstelik sünnette "Kur'an Allah kelamıdır" bilgisi ile nasıl tavır alınmışsa öyle tavır takınılmalıydı. 

Ahmed b. Hanbel, Kur'an'ın mahluk olduğunu söyleyenin Cehmi, mahluk olmadığını söyleyenin ise, bid'atçı olduğuna hükmeder. 

Kendisi bu meselenin sünnette var olmayan, aklen ortaya konulan bir iddia olduğunu savunur. 

Kur'an "Allah'ın kelamı" ve indirdiği hükümler olarak nitelenmiştir. 

Müteşabihleri yorumlamaktansa susmak evladır. Bir halife adil veya zalim olsa da ona itaat edilir, 

isyan çıkar yol olmayıp, bağiy'dir. 

Ahmed b. Hanbel'in yanında yetiştiği Huşeym b. Beşir b. Ebu Hazim adında bir üstadı vardır. 

Ayrıca Umeyr b. Abdullah b Halid Abdurrahman b. Mehdi, Ebu Uyeyne, imam Şafii, Ebu Yusuf, Abdurrezzak b. Hümam, İsmail b. Aliyye, ''gıyaben'' Ebubekir b. Ayaş, Yahya b. Said'den faydalanmıştır. Ahmed b. Hanbel'den hadis rivayet edenler arasında da Buhari, Müslim, Ebu Davud, Ali b. el-Medini en önemli muhaddislerdir.




 



Diğer Makaleleri

- Karamanoğlu Mehmet Bey... / Tarih : 2018-07-15 09:52:18
- Sultan I. Abdülhamid... / Tarih : 2018-07-14 10:08:58
- Bosnalı Abdullah-ı Rumi... / Tarih : 2018-07-13 10:00:39
- Ordu Şeyhliği Ve Asker İmamlar... / Tarih : 2018-07-12 09:35:36
- İmam Ebu Hanife'nin Talebesine Nasihati... / Tarih : 2018-07-11 09:53:34
- Şekerci Cemil Bey... / Tarih : 2018-07-10 09:50:22
- Hz. Mevlana'nın Gönül İkliminden... / Tarih : 2018-07-09 09:52:45
- Tatlı sözlü ve güler yüzlü olalım... / Tarih : 2018-07-08 10:21:15
- Altuncan Hatun'un Eşi Tuğrul Bey'e Vasiyeti... / Tarih : 2018-06-12 09:38:17
- Yetim Malı Yemenin Haramlılığı... / Tarih : 2018-06-11 09:21:35
- Anne babanın yüzüne sevgiyle bakmak ibadettir... / Tarih : 2018-06-07 09:39:55
- Zeyneb Hatun, Zeynünnisa... / Tarih : 2018-06-06 10:27:34
- Abı hayat nedir, nerededir... / Tarih : 2018-06-05 10:00:22
- Gönül İkliminden... / Tarih : 2018-06-04 09:55:41
- Sümbül Efendi Camisi'nde yatan üç sultan... / Tarih : 2018-06-03 09:50:22
- Ahmed Fergani... / Tarih : 2018-06-02 09:23:39
- İmam Serahsi... / Tarih : 2018-06-01 09:10:45
- Ahh Minel-Fırak... / Tarih : 2018-05-31 09:29:32
- Hakim Nisaburi... / Tarih : 2018-05-30 09:13:11
- Şah-ı Nakşibend Hz.leri... / Tarih : 2018-05-29 10:12:02

Diğer İhsan Muslu Makaleleri : 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10  İleri »