Ortadoğu Gazetesi

Nusayrilik...

İhsan Muslu / 2018-03-19 07:54:49

İslam Mezhepleri Tarihinde aşırı ve batıni fırkalar arasında sayılan Nusayrilik'in kurucusu; ''Ebu Şuayb Muhammed b. Nusayr en-Nemiri'dir.'' 

Diğer batıni fırkalar gibi Nusayriliğin de tarihi oldukça gizlidir. 

Ancak, muhtelif nedenlerle eserlerinden bir kısmı elde edilebilmiş ve kısmen de olsa görüşleri tanınabilmiştir. 

Şia kaynaklarında verilen bilgilere göre İbn Nusayr, 

İsnaaşeriyye imamlarından Ali en-Naki, Hasan el-Askeri ve Muhammed 

el-Mehdi'nin imamet dönemlerine yetişmiş ve 270/883-884 yılında vefat etmiştir. 

Ali en-Naki devrinde adı geçen imamın ilahlığını, 

kendisinin onun tarafından gönderilmiş bir peygamber olduğunu ileri sürdüğü, guluv ve tenasuhe yöneldiği, haramları helal saydığı nakledilmektedir.

Bir diğer rivayete göre de İbn Nusayr, İmamiyye'nin onbirinci imamı 

Hasan el-Askeri'nin "bab" ı olduğunu ileri sürmüş ve onun vefatıyla da oğlu Muhammed b. el-Hasan'ın mehdiliğini kabul etmiştir. 

Nusayrilik kendi arasında değişik kollara ayrılmıştır. 

Bu kollar, Hz. Ali'nin bulunduğu konuma göre ayrılık göstermiştir. 

Genel tasnifte şu dört kol bulunmaktadır; 

''Haydariyye; 

Şimaliyye veya Şemsiyye; 

Kilaziyye veya Kameriyye; 

Gaybiyye.'' 

Bu durumu Ahmed Cevdet Paşa, Tarih-i Cevdet'inde şöyle açıklar; 

Nusayrilerin uluhiyyet ve nübüvvet hakkındaki batıl düşünceleri hiçbir milletin inancına benzemez. 

Adem ise, bir peygamberdir. 

Sonra nübüvvet Musa'ya ve ondan İsa'ya ve ondan Hz.Muhammed b. 

Abdillah'a intikal eder. 

Uluhiyyet de Harun'a ve ondan Hıristiyanlar arasında Butrus diye bilinen 

Şemun'a ve ondan Ali b. Ebi Talib'e intikal eder. 

Ali, asumani hulleye bürünüp gökyüzüne yükselir. 

Güneş'te yerleşinceye kadar orada kalır. 

O, hala Güneş'te bulunmaktadır. 

Semadaki büyük yıldızlar Nusayrilerin Ukkali'nin ruhlarıdır. 

Bu nedenle Nusayriler, Güneş'in doğuşu ve batışı zamanında 

Güneş'e secde ve yıldızlara hürmet gösterirler. 

Dualarında ihtiyaçlarını, görünen yıldızlar hürmetine en iyisinden isterler. Ashab-ı Kiram'dan Mikdad b. Ebi'l-Esved'e "Rabbu'n-Nas, 

''insanların Rabbi" diyerek, "Ali Muhammed'i, o da Mikdad'ı ve Mikdad diğer kulları yarattı" derler.

Nusayriliğin günümüzde Suriye ve Türkiye'de tabileri bulunmaktadır. Antropomorfizmin açık bir örneğini gösteren Nusayriliğin görüşlerinin temelini Hz. Ali'nin ilahlaştırılması teşkil eder. 

Nusayrilerin bütün kollarına göre, Ali, mabuddur, tanrıdır. 

Ali, ne doğurdu ne de doğruldu. Ölümsüzdür. Her zaman vardır. 

Zatı yıldızlara hakim olan nurdur. 

Nurun nurudur. ilahi zatı itibariyle gizlidir. 

Ali, yerler ve göklerin yaratılmasından önce de var olmuştur, 

sonra da. 

O, manadır. Görünüşte imam ise de, batıni olarak o Tanrı'dır. 

Bu, Nusayriliğin temel inancı olduğu için, onlara göre şehadet kelimesi, 

"Ben, Ali'den başka ilâh bulunmadığına şehadet ederim" şeklindedir.

Kutsal kitapları; Kitabu'l-Mecmu'unun "Başlangıç" olarak adlandırılan birinci suresinde, İslam itikadında Allah için kullanılan pek çok sıfat ve isim ilah olarak görülen Ali için ifadelendirilmektedir. 

Bu surenin bir paragrafının tercümesi şöyledir: 

"Seyyid Ebu Şuayb Muhammed b. Nusayr Samiri Yahya b. Main'e; 

Ey Yahya! 

Hayatla birlikte sana bir hastalık geldiğinde veya ölümle birlikte bir felakete uğradığında; aşırı taassub için olan bu beşeri gömlekten sıyrılarak, 

nurani ışıklar yaparak, temiz, temizlenmiş, yüce, bembeyaz koku ile, 

saf ve tertemiz kılan bu ulvi bir davetle çağır. 

Buna nurani heykelleri tabi kıl ve ey delalet ile yol gösteren, 

kudreti ile zahir, hikmeti ile batın, kendisi ile varlığı gerekli, 

sıfatları ile, ismi ile konuşan! 

Ey O, ey her şeyi olan, evveli ve sonu olmayan ezeli! 

Sebeplerin sebebi, gayelerin gayesi, sonların sonu! 

Ey gizli sırları bilen, ey hazır, ey mevcud, ey zahir ve ey maksud olan, 

ey gizlenmeksizin gizli olan, 

ey nurundan nuruna parlayan ve nuru kendinde sönen! 

O nur senden başladı, sana dönüyor. 

Ey her nuru ortaya çıkaran, meydana çıkan! Her nura "isim", 

her isme mekan, her mekana makam, her makama "bab" kılan! 

O, O'ndan O'na yönelen "bab" ı irşad ediyor. 

Ve yine O'nda O'na giden "bab" a giriyor. 

Sen ey Emiru'n-Nahl, ey kendine yönelene yol gösteren Ali b. Ebi Tâlib! 

Her şey sensin, hu, ya hu, ya hu! 

Ey her şeyi kendisinden başka kimsenin bilmediği! 

"Sin" ile ilgili meseleleri "selekun, suluken, selikun, 

salikun, selikin" bunlarla ilgili sorunların sordukları şeyi senden istiyorum.'' 

"İbnu'l-Veli'yi Yüceltme" başlığı taşıyan ikinci surede ise, 

Hz. Ali ile ilgili şu aşırı ifadeler yer alır; 

"Buyur, buyur ey Emiru'n-Nahl! 

Ey Ali b. Ebi Talib! 

Ey her arzu edenin sevip dilediği! 

Ey uluhiyeti ile ezeli olan! 

Ey yaratılmışların aslı! 

Sen bizim gizli ilahımız, açıkça imamımızsın." 

İslam inancı ile temelde çatışan bu görüşe göre Ali, Allah'tır. 

Kendi nurundan Muhammed'i yaratmıştır. 

Bu itibarla Nusayriliğin görüşlerini İslâm'ın temel esasları ile bağdaştırmak ve telfik etmek mümkün görünmemektedir. 

Kaynak; Sorularla İslamiyet..

 




 



Diğer Makaleleri

- Karamanoğlu Mehmet Bey... / Tarih : 2018-07-15 09:52:18
- Sultan I. Abdülhamid... / Tarih : 2018-07-14 10:08:58
- Bosnalı Abdullah-ı Rumi... / Tarih : 2018-07-13 10:00:39
- Ordu Şeyhliği Ve Asker İmamlar... / Tarih : 2018-07-12 09:35:36
- İmam Ebu Hanife'nin Talebesine Nasihati... / Tarih : 2018-07-11 09:53:34
- Şekerci Cemil Bey... / Tarih : 2018-07-10 09:50:22
- Hz. Mevlana'nın Gönül İkliminden... / Tarih : 2018-07-09 09:52:45
- Tatlı sözlü ve güler yüzlü olalım... / Tarih : 2018-07-08 10:21:15
- Altuncan Hatun'un Eşi Tuğrul Bey'e Vasiyeti... / Tarih : 2018-06-12 09:38:17
- Yetim Malı Yemenin Haramlılığı... / Tarih : 2018-06-11 09:21:35
- Anne babanın yüzüne sevgiyle bakmak ibadettir... / Tarih : 2018-06-07 09:39:55
- Zeyneb Hatun, Zeynünnisa... / Tarih : 2018-06-06 10:27:34
- Abı hayat nedir, nerededir... / Tarih : 2018-06-05 10:00:22
- Gönül İkliminden... / Tarih : 2018-06-04 09:55:41
- Sümbül Efendi Camisi'nde yatan üç sultan... / Tarih : 2018-06-03 09:50:22
- Ahmed Fergani... / Tarih : 2018-06-02 09:23:39
- İmam Serahsi... / Tarih : 2018-06-01 09:10:45
- Ahh Minel-Fırak... / Tarih : 2018-05-31 09:29:32
- Hakim Nisaburi... / Tarih : 2018-05-30 09:13:11
- Şah-ı Nakşibend Hz.leri... / Tarih : 2018-05-29 10:12:02

Diğer İhsan Muslu Makaleleri : 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10  İleri »