Ortadoğu Gazetesi

BIST
90,051
%-1,91
USD
5,3501
%-0,01
EUR
6,0866
%0,37
Altın
214,0350
%0,00
SON DAKİKA

İbnu'l Heysem...

İHSAN MUSLU / 2018-04-26 09:15:47

Optiği görme bilimi olarak tasarlayan bilim adamıdır. 

İbnu'l Heysem. Artık bütün dünyada ''Optiğin Babası'' olarak anılmaktadır. 

Kitabı 1100'lü yıllarda ''Alhazen'in Optik Hazinesi'' başlığı altında Latinceye çevrilmiştir. 

Üstelik insan merak etmekle kalmıyor, etrafında ne varsa kurcalıyor ve anlamaya çalışıyor. 

En başta da kendi muhteşem vücudunu tanımaya çalışıyor.

İnsanlık tarihi neyin nasıl olduğunu anlamaya çalışmanın tarihidir. 

İnsan'ı anlamak, tabiatı anlamak, hayatı anlamak… 

Bilim insanları, çağlar boyu süren bu anlama çalışmalarından yararlanarak yeni yeni buluşlar ortaya koymuşlardır. 

Optiği ''Görme Bilimi'' olarak tasarladı.

İbnu'l Heysem. Tam adı, ''Ebu Ali Hasan bin el-Hasan İbn-i Heysem.'' 

Batı'da ''Alhazen'' adıyla biliniyor. 

965 yılında Basra'da doğdu. Bağdat ve Kahire gibi, devrin ilim ve kültür merkezlerine seyahatler yaparak öğrenim gördü. 

Paraya ve makama değil, ilme ve araştırmaya önem veren İbn'ul Heysem, 

pek çok bilim dalında eserler vermiştir. 

Üretken bir bilim adamı, araştırmacı ve yazardır. 

100'e yakın eseri olduğu rivayet edilir. 

Bunlardan 55 tanesi günümüze ulaşabilmiştir.

En önemli eseri fizik bilimi ile ilgili olan, ışık ve görme konularını inceleyen ''Kitabül Menazır'', ''Optik Kitabı'dır.'' 

Bu kitap İbnu'l Heysem'i bilim dünyasında meşhur etmiştir. 

''Görme Bilimi'' olarak tasarlayan bilim adamıdır o. 

Bütün dünyada ''Optiğin Babası'' olarak anılmaktadır. 

Kitabı 1100'lü yıllarda ''Alhazen'in Optik Hazinesi'' başlığı altında Latinceye çevrilmiştir. 

İbnu'l Heysem'in başyapıtı 1500'lü yıllara dek üniversitelerde ve ilim merkezlerinde temel eser olarak okutulmuştur. 

İbnu'l Heysem'in başlıca eserleri Latincenin yanı sıra İtalyanca, 

İbranice ve İngilizce'ye çevrilmiş, yararlanılması için insanlığın hizmetine sunulmuştur.

İbnu'l Heysem'e kadar bilimsel bilgiler, deney ve gözlem ile ispat edilmeden, öylece kabul edilirdi. 

İbnu'l Heysem, deney ve gözlem yapmanın şart olduğunu kabul etmiş ve kabul ettirmiştir. 

Günümüzde deneye ve gözleme dayanmayan bilgiye bilimsel bilgi demek mümkün değildir. 

İbnu'l Heysem, bugün anladığımız anlamıyla ilk bilim adamıdır. 

Nitekim ünlü Amerikalı yazar Brandley Steffens, 2006 yılında yayımlanan ve İbnu'l Heysem'i anlatan kitabına şu ismi uygun görmüştür; 

''İbnu'l Heysem; İlk Bilim Adamı''.

Bir ömür boyu ışığın peşinde koştu:

İbnu'l Heysem çalıştığı alandaki bütün kaynakları incelemişti. 

İlgilendiği konulara hakimdi. 

Herkes tarafından kabul gören bilgileri sorgulamaktan da geri durmuyordu. 

Onun zamanında insanın nasıl gördüğü şöyle açıklanmaktaydı; 

''Gözden çıkan ışınlar nesnelere ulaşıyor ve görme olayı gerçekleşiyor.''

İbnu'l Heysem, sorgulamalar ve araştırmalar sonucunda gerçeğin, 

kabul edildiği gibi olmadığını kanıtladı. 

Göz, nesnelerin yolladığı ışınları algılayarak görüyordu. 

Bu, o tarihten bu yana muazzam etkiler doğuran bir buluştu.

İbnu'l Heysem bir ömür boyu ışığın peşinde koşmuştur. 

Arayışlar içinde sayısız kez denemiş ve nihayet bize görmeyi göstermiştir. Dahası var; Görüntüleri bir yerden başka bir yere aktarmak… 

''Karanlık Oda'', ''Aydınlık Sonuç''

İbnu'l Heysem yine ve yeni bir deney için kolları sıvamıştı. 

İçine hiç ışık sızmayan, karanlık bir oda hazırladı. 

Ardından, odada küçük bir delik açtı ve ışığı duvara yansıttı. 

Karanlık bir odadaki küçük bir delikten bir resmin başka bir zemine yansıtılmasının yolunu buldu.

Hayatlarımızda fazlasıyla yer bulan fotoğraf makinesi ve kamera İbnu'l Heysem'in bu buluşundan yola çıkılarak keşfedildi. 

Sinemaya gittiğimizde, beyaz perdeye yansıtılan görüntüde İbnu'l Heysem'in hatırası da görülebilir.

Nil nehri kıyısına kurulan Kahire şehri, nehrin taşması sonucu her sene zarar görmektedir. 

İbnül Heysem, Nil nehri üzerine baraj yaparak bu sorunun çözülebileceğini iddia eder. 

Matematik ve mühendislik bilgisine güvenmektedir. 

İddialı laflar etmiştir. Bu laflar Mısır sultanının kulağına gider. 

Sultan, kendisini başkent Kahire'ye davet eder. 

İbnül Heysem Mısır'a gelir, projesini Sultan'a sunar ve desteğini alır. 

Bir heyetle Nil Nehri'nde seyahat eder ve incelemelerde bulunur. 

Ne var ki iş uzaktan göründüğü gibi değildir. 

İbnu'l Heysem çok geçmeden, bu işin altından kalkamayacağını anlar. 

Planlarını hayata geçiremeyecektir. 

Sultan'a verdiği sözü yerine getiremeyecektir. 

Zor durumda kalmıştır ama daha da kötüsü vardır. 

İbnu'l Heysem bunu Mısır'a geldikten sonra öğrenir. 

Mısır'ın Sultan'ı, sağı solu hiç belli olmayan bir adamdır. 

İbnu'l Heysem, özür dilese de, af dilese de Sultan'ın tepkis ve vereceği ceza çok sert olabilir. 

İbnu'l Heysem, çareyi deli numarası yapmakta bulur. 

Böylelikle idam gibi ağır bir cezadan kurtulacaktır. 

Nitekim öyle de olur. 

1011 yılında, deli olduğu kabul edilen İbnu'l Heysem'in ev hapsine karar verilir. İbnu'l Heysem, Sultan'ın ölümüne kadar 10 yıl boyunca tek başına bir evde, hapiste kalmaya mahkum edilirır. 

Gerekli anlarda deli numarası yaparken, kapandığı yerde harıl harıl çalışmalarını sürdürür. 

Bu çalışmaları bilim tarihinde dönüm noktası olarak kabul edilecektir. 

O bir deli değildir. Ama büyük bir tutkuyla, deli gibi çalışmıştır.




 



Diğer Makaleleri

- Kazak Abdal / Tarih : 2018-12-06 15:31:13
- Halk aşığı Behlül Dana... / Tarih : 2018-10-07 11:04:23
- Karamanoğlu Mehmet Bey... / Tarih : 2018-07-15 09:52:18
- Sultan I. Abdülhamid... / Tarih : 2018-07-14 10:08:58
- Bosnalı Abdullah-ı Rumi... / Tarih : 2018-07-13 10:00:39
- Ordu Şeyhliği Ve Asker İmamlar... / Tarih : 2018-07-12 09:35:36
- İmam Ebu Hanife'nin Talebesine Nasihati... / Tarih : 2018-07-11 09:53:34
- Şekerci Cemil Bey... / Tarih : 2018-07-10 09:50:22
- Hz. Mevlana'nın Gönül İkliminden... / Tarih : 2018-07-09 09:52:45
- Tatlı sözlü ve güler yüzlü olalım... / Tarih : 2018-07-08 10:21:15
- Altuncan Hatun'un Eşi Tuğrul Bey'e Vasiyeti... / Tarih : 2018-06-12 09:38:17
- Yetim Malı Yemenin Haramlılığı... / Tarih : 2018-06-11 09:21:35
- Anne babanın yüzüne sevgiyle bakmak ibadettir... / Tarih : 2018-06-07 09:39:55
- Zeyneb Hatun, Zeynünnisa... / Tarih : 2018-06-06 10:27:34
- Abı hayat nedir, nerededir... / Tarih : 2018-06-05 10:00:22
- Gönül İkliminden... / Tarih : 2018-06-04 09:55:41
- Sümbül Efendi Camisi'nde yatan üç sultan... / Tarih : 2018-06-03 09:50:22
- Ahmed Fergani... / Tarih : 2018-06-02 09:23:39
- İmam Serahsi... / Tarih : 2018-06-01 09:10:45
- Ahh Minel-Fırak... / Tarih : 2018-05-31 09:29:32

Diğer İHSAN MUSLU Makaleleri : 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10  İleri »