AB'den Türkiye'ye Uyarı

Lizbon Sözleşmesi daha yürürlüğe girmeden, Batılı Balkan ülkeleri AB kapısını çalmaya başladılar bile... Sırbistan, Hırvatistan ve Makedonya, AB'ye mümkün olduğunca çabuk dahil olmak istiyor. Birliğin Dışişleri Bakanları, AB üyesi adayların reform sürecini mercek altına almak üzere geçen hafta bir araya geldiler. Balkan ülkeleri bu toplantıda iyi notlar alırlarken, Türkiye ise uyarı aldı. Elbette bunun nedeni var. Ankara'nın halâ hava ve deniz limanlarını Kıbrıs'ın ulaşımına açmaması...

Havuç ve sopa yöntemi, AB Üyesi olmak isteyenlerin katılım şartlarına uymaları isteniyor. Bu, bir taraftan eleştirilere açık diğer taraftan da övgülerle yeniden motive olmak anlamına geliyor.

AB Dışişleri Bakanlarına göre Türkiye'nin bu konuda eksikleri var. Çünkü katılım sürecinde hiç hareketlenme görülmüyor. Bunun arkasında ise Türkiye'nin söz konusu Ankara Protokolü'nün hayata geçirmeye yanaşmaması yatıyor. Türkiye, geçmişte askeri alanda yaşanan tartışmalar nedeniyle, AB üyesi Kıbrıs'ı tanımadığı için Kıbrıs'a ait gemi ve uçakların limanlarından geçmesine müsade etmiyor. Finlandiya Dışişleri Bakanı Alexander Stubb, "Tren yolunda devam etmeli, bir çarpışmaya izin vermemeliyiz" açıklamasında bulundu.

AB, 2005 yılından bu yana Türkiye ile katılım müzakereleri yürütülüyor. O dönemlerde bütün hükümet liderleri görüşmelerde bulunmayı onaylıyordu. Fransa ise şimdilerde Türkiye'nin olmasına karşı çıkıyor. Almanya Başbakanı Angela Merkel de imtiyazlı ortaklık hususundaki tutumunu koruyor. Görüşmelere başlanmasından bu yana 35 müzakere başlığından sadece 10'u açıldı. Kıbrıs sorunu nedeniyle 8 başlık askıya alındı, diğer beş başlığın açılmasını ise Fransa engelliyor.

Son toplantıda iyi notların tamamını Balkan ülkeleri aldı. İsveç'in Avrupa İşlerinden Sorumlu Bakanı Cecilia Malmstöm, daha çok yol katedilmesi gerektiğini ama buna rağmen Hırvatistan ve Sırbistan'ın yine de büyük ilerleme kaydettiğini belirtti. AB temsilciliği yetkililerinden aldığım bilgiye göre Hırvatistan 2011, Makedonya'da 2014 yılında birliğe alınabilir.

Türkiye, Kıbrıs konusundaki katı tutumundan 3 yıldan beri vazgeçmemiş olmasına rağmen, AB üyelik müzakerelerini herhangi bir değişiklik yapmadan sürdürmek istiyor. AB'nin Dışişleri Bakanları geçen hafta Brüksel'de Türkiye'yi diplomatik bir dille sadece ikaz ettiler. AB, Türkiye'nin Kıbrıs konusundaki tutumundan ötürü "derin üzüntü" duyduğunu ifade etti. Toplantı sonrasında Kıbrıs 6 müzakere başlığını Türkiye katı tutumundan vazgeçene kadar bloke edeceğini açıkladı.

Diplomatik Kulis'lerde edindiğim bilgilere göre, Brüksel'de gerçekleştirilen AB Dışişleri Bakanları toplantısında Türkiye konusunda uzun ve hararetli tartışmalar yaşandı. Federal Almanya Dışişleri Bakanı Westerwelle, müzakereleri zorlaştırmama yanlısı olduğunu belirtti ve Türkiye'nin Kıbrıs konusundaki yükümlülükleri yerine getirmesi gerektiğini hatırlattı.